نجم/ دوفصلنامه علمی تخصصی پژوهش های خانواده قرآنی

نجم/ دوفصلنامه علمی تخصصی پژوهش های خانواده قرآنی

خانواده به مثابه نهاد حمایت‌گر در بحران‌های جنگی: تحلیل جامعه‌شناختی مبتنی بر مفاهیم قرآنی

نوع مقاله : ویژه‌نامه جنگ رمضان و مقاومت

نویسنده
هیئت علمی پژوهشکده زن و خانواده
10.22034/jfq.2026.2595.1079
چکیده
جنگ از شدیدترین بحران‌های اجتماعی است که نظم نهادی جامعه و امنیت روانی و اجتماعی افراد را دچار اختلال می‌کند. در چنین شرایطی خانواده به‌عنوان نخستین و پایدارترین نهاد اجتماعی نقش مهمی در حمایت از اعضا و بازسازی انسجام اجتماعی ایفا می‌کند. مسئله اصلی این پژوهش تبیین این پرسش است که خانواده چگونه در شرایط جنگی می‌تواند کارکردهای حمایتی خود را حفظ و تقویت کند و مفاهیم قرآنی چه نقشی در تبیین این کارکردها دارند. این پژوهش با روش تحلیل نظری ـ مفهومی و با رویکردی میان‌رشته‌ای، به بررسی کارکردهای خانواده در بحران‌های جنگی بر اساس مفاهیم جامعه‌شناختی و آموزه‌های قرآنی می‌پردازد. یافته‌ها نشان می‌دهد که مفاهیم قرآنی مانند سکینه، مودت و رحمت، صبر، تعاون و احسان چارچوبی معنایی برای تقویت کارکردهای حمایتی خانواده فراهم می‌کنند. این مفاهیم در تعامل با نظریه‌های جامعه‌شناسی خانواده و مطالعات تاب‌آوری اجتماعی، نشان می‌دهند که خانواده در شرایط جنگی می‌تواند به نهادی برای تولید امنیت روانی، انسجام عاطفی، سازگاری فعال و بازتولید امید اجتماعی تبدیل شود و نقش مهمی در حفظ تداوم اجتماعی ایفا کند.
کلیدواژه‌ها


مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 12 خرداد 1405